جسم بار ۳

با عرض معذرت این مدت زیست شناس سفر بود و چون تمامی سالها و نام هایی که زیست شناس اینجا بلغور می کنه از کتابهای دم دستش است پس از ان جا نمی شد که ادامه مطلب کروموزوم ایکس را بنویسم. حالا در وطن ادامه می دهم:

 

رسیدیم به محققی به نام مری لیون. این خانم مشاهده کرد کهموش های ماده ای که برای ژن تعیین رنگ هتروزیگوت بودند پوششی لکه لکه و دورنگ داشتندکه این لکه ها به صورت تصادفی در سطح پوست پراکنده شده بودند . ازطرف دیگر موش های نر هیچ گاه چنین فنوتیپی را از خود نشان نمی داند و همواره بدنشان یکنواخت و یک رنگ بود. او موش های ماده غیرطبیعی با کاریوتیپ XO را نیز مورد بررسی قرار داد و مشاهدهکرد که این موش ها همواره پوششی یکنواخت دارند و همانند موش های نر هیچوقت فنوتیپ دورنگ بودن نشان نمی دهند.

بعد از آن لیون به بررسی سیتولوژیک سلول ها پرداخت و همانطور که قبلا گفته شده بود پی برد که تعداد جسم بار در سلول های اینتر فازی همواره یکی کمتر از تعداد کروموزوم های X شمارش شده در مرحله متافاز است . او همچنین مشاهده کرد که همانند سازی یکی از کروموزوم های ایکس بیش از حد معمول طولانی است و حتی در مرحله پروفاز ادامه پیدا میکند که این به دلیل پیچ خوردگی و فشردگی بیش از حد این کروموزوم است.

این خانم نظریه خود را که بعدا به نام نظریه لیون معروف شد به این صورت گفت:

1-در سلول های بدن پستانداران فقط یک کروموزوم ایکس فعال است و در سلول های اینتر فازی به صورت جسم بار دیده می شود.

2-غیر فعال شدن این کروموزوم در مراحل ابتدایی دوران جنینی است .

3-کروموزوم غیرفعال شده در سلول های مختلف می تواند یا پدری باشد و یا مادری . ولی بعد از اینکه در سلول تصمیم گرفته شد که کدام یک از این ها غیرفعال بماند و کدام یک محکوم به خاموشی است (!) تمام سلول هایی در بدن که از تقسیم این سلول به وجود بیایند مطیع همین تصمیم گیری هستند ( چه حرف گوش کن!)پس می گویند :

تشکیل جسم بار تصادفی ولی تغییر ناپذیر است.

در مورد جنین موش مشخص شده است که در مرحله ای که جنین از دوسلول تشکیل شده است هنوز هر دو کروموزوم ایکس فعال اند ولی در اواخر مرحله بلاستوسیت ( بعد این بحث یادم بندازین که در مورد این بلاستوسیت یک خاطره زیستی براتون بگم!) تنها یکی از این دو فعال می ماند. غیر فعال شدن کروموزوم ایکس در بافت های مختلف همزمان نیست . در جنین انسان وجود جسم بار در روز های 9 تا 12 که در مرحله بلاستوسیت است تشخیص داده شده ولی تعیین زمان دقیق هنوز ممکن نشده .

 

حا لا اون خاطره بلاستوسیتی: یک سری از بچه های طلای المپیاد سال های پیش نشسته بودند و استاد رسید به جایی که پرسید بچه ها می دونین که ولووکس چیه؟؟ یکی از باهوش ها جواب داد: همونی که سلول هاش مکعبی اند؟ استاد متعجبانه گفت نه گردن . دوباره گفت : نه من مطمئنم مگه همونی نیست گه تو آب شیرینه و کلنی اش شانزده تا سلول داره. استاد گفت : توی آب شیرینه ولی کلنی هاش حدود 2000 تا سلول داره .و حرکت کلنی هم توی آب ساعتگرده.

در همین وقت یکی دیگه گفت اون حیوونی ! که 16 تا سلول داره مورولا ست .

دوست دیگرش در حالی که می خندید و مسخره اش می کرد گفت : مورولا که مال جنینه اون حیوونه اسمش بلاستولا ست!!!

این هم از دری وری های زیستی المپیادی . ببینم نمی ترسین بیاین قاطی ما این طوری بشین که . می ترسین؟

 

/ 0 نظر / 33 بازدید